Minder werkdruk resulteert niet in vitalere medewerkers: wat dan wel?

Geen tijd om te lezen? Bewaar voor later.

Stuur een e-mail
Geen tijd?

Steeds meer medewerkers klagen over stress en een hoge werkdruk. Hoe kun je hier als werkgever goed op inspelen? Is minder stress het doel? Is chronische stress het probleem? Is mindfulness de oplossing? Nee, nee en nee. Heb ik je aandacht? Mooi. Want de wetenschap op dit gebied is al veel verder dan wat de media hier over blijven herhalen.

Auteur: CAROLINE SLIKKER

Terwijl de werkdruk van bovenaf toeneemt en ‘lekker druk’ de norm is, groeit de vraag naar stressmanagementtrainingen en de behoefte aan ‘eigen regie’ van medewerkers. Net als de burn-out cijfers… Tegelijkertijd is voor de meeste mensen onduidelijk wat stress precies is en hoe je er gebruik van kunt maken.

Wat is stress?

Stress is een fysieke reactie op interne, en/of externe prikkels. Het maakt ons lichaam klaar voor actie. Geen enkele prestatie is ooit geleverd zonder stress. Sterker nog, niemand kwam ooit zijn bed uit zonder een beetje stress. In die zin is er altíjd sprake van chronische stress, dus dat is niet het probleem. Waar gaat het dan wel mis? Als er langdurig niet wordt voldaan aan één, of meer van de universele psychologische basisbehoeften:

  • Autonomie: het gevoel eigen keuzes te (kunnen) maken
  • Binding: ergens bij horen, samen werken naar een groter doel
  • Competentie: weten waar je goed in bent en daar respect voor krijgen

Vermeng deze drie ingrediënten met vrij structurele tekortkoming van de fysieke basisbehoeften slaap, beweging en natuur, en we hebben een recept voor overspannenheid, depressie en burn-out.

Hoe verminder je werkstress?

Ontspanningsoefeningen en mindfulness kunnen nuttig zijn, maar lossen de oorzaak van het probleem meestal niet op. Ze kunnen helpen om tijdelijk afstand te nemen en overzicht te herwinnen, maar wat als een medewerker structureel gemicromanaged wordt door zijn leidinggevende? Als hij steeds bang is om zijn baan te verliezen en daardoor op alle verzoeken ‘ja’ zegt? Of als hij niet gerespecteerd, of zelfs gepest wordt op de werkvloer?

Geen stressreductie, maar vitaliteit

Met stressreductie of mindfulness lossen we het onderliggende probleem dus niet op. Als we uitzoomen zien we, dat wat medewerkers nodig hebben, vooral vitaliteit is: motivatie vanuit een autonoom en zinvol bestaan. Daarbij is een goede eerste stap om te focussen op die psychologische basisbehoeften: autonomie, binding en competentie. In de praktijk betekent dat:

  • Een bedrijf dat medewerkers op de eerste plek zet en binnen de kaders van hun eigen waarden, visie en missie, en zo medewerkers de ruimte geeft om te floreren.
  • Medewerkers die weten dat ze onderdeel zijn van een groter geheel, waarin ze hun persoonlijke kwaliteiten kunnen gebruiken om iets bij te dragen aan het bedrijf en daarmee het welzijn van anderen (de klant).
  • Persoonlijke kwaliteiten van medewerkers die gezien, benut en gerespecteerd worden binnen het bedrijf.
  • Waarden van de medewerker die in lijn zijn met de waarden van het bedrijf.
  • Een bedrijf met een goed geijkt moreel kompas.

Hoe nu verder?

Mooie theorie, hoor ik jullie denken, maar wat kan ik hier als leidinggevende of HR manager mee? Puur het wegnemen van een stuk werkdruk resulteert dus niet per definitie in een verbeterde vitaliteit van je medewerkers. En als leidinggevende ben je bovendien niet verantwoordelijk voor het daadwerkelijk verhogen van die vitaliteit. Hier is de vitaliteitscoach voor opgeleid. Maar je hebt er wél invloed op.

Je hebt invloed, door het voorbeeld dat je geeft, dus; hoe vitaal ben je zelf? Daarnaast is het belangrijk om het gesprek aan te gaan. Voelen medewerkers zich gewaardeerd voor wat ze doen? Weten ze waarvoor ze het doen, wie ze blij maken met hun werkzaamheden? Ervaren ze voldoende veiligheid om te zeggen wat er speelt? Ervaren ze voldoende vrijheid om dingen op hun eigen manier te doen (waar mogelijk)? Door écht te luisteren, bouw je aan een veilige omgeving; een voorwaarde voor het werken aan de psychologische basisbehoeften.

Mochten er in het gesprek punten naar voren komen waar de medewerker verdere hulp bij nodig heeft, kan het verwijzen naar een vitaliteitscoach een goed idee zijn voor de medewerker, het bedrijf, en uiteindelijk de wereld.


Inschrijven voor de nieuwsbrief

Op de hoogte blijven van alle nieuwtjes? Schrijf je dan hieronder in.